Archives mensuelles : juillet 2009

باباطاهر و خاک‌ دامنگیر غربت‌

باباطاهر و خاک‌ دامنگیر غربت‌. آگاهان‌ ایده۱۳۸۰

The Quatrains of Baba Taher.Agahan-e Ideh, Tehran, 2001

Quatrains du Bābā Tāher. Agahan-e ideh, 2004

Image0001

Image0002


Publicités

ریاضت کش به بادامی بسازه*

برای دوستم که دیروز گفت به قول باباطاهر

دل عاشق به پیغامی بسازه
خمار آلوده با جامی بسازه
مرا کیفیت چشم تو کافیست
ریاضت کش به بادامی بسازه


Image0008

Image0009

باباطاهر و خاک‌ دامنگیر غربت‌. آگاهان‌ ایده‌، ۱۳۸۰ *


حاجیان آمدند با تعظیم: ناصرخسرو

حاجیان آمدند با تعظیم

شاکر از رحمت خدای رحیم

آمده سوی مکه ازعرفات

زده لبیک عمره از تعظیم

خسته از محنت و بلای حجاز

رسته از دوزخ وعذاب الیم

یافته حج وعمره کرده تمام

بازگشته به سوی خانه سلیم

من شدم ساعتی به استقبا ل

پای کردم برون زحد گلیم

مر مرا درمیان قافله بود

دوستی مخلص وعزیز وکریم

گفتم اورا بگوی چون رستی

زین سفر کردن به رنج وبه بیم

تا ز تو بازمانده ام جاوید

فکرتم را ندامتست ندیم

شاد گشتم بدان که حج کردی

چون تو کس نیست اندر این اقلیم

بازگو تا چگونه داشته ای

حرمت آن بزرگوار حریم؟

چون همی خواستی گرفت احرام

چه نیت کردی اندران تحریم؟

جمله بر خود حرام کرده بدی

هر چه مادون کردگار عظیم؟

گفت نی ،گفتمش زدی لبیک

از سر علم و از سر تعظیم

می شنیدی ندای حق و جواب

بازدادی چنان که داد کلیم؟

گفت نی،گفتمش چو در عرفات

ایستادی ویافتی تقدیم

عارف حق شدی و منکر خویش؟

به تو از معرفت رسید نسیم؟

گفت نی، گفتمش چو می رفتی

در حرم همجو اهل کهف ورقیم

ایمن از شر نفس خود بودی؟

در غم حرقت و عذاب حجیم؟

گفت  نی،گفتمش چو سنگ جمار

همی انداختی به دیو رجیم

از خود انداختی برون یکسو

همه عادات و فعل های ذمیم؟

گفت نی،گفتمش چو می کشتی

گوسپند از پی اسیر و یتیم

قرب حق دیدی اول و کردی

قتل و قربان نفس دون لئیم؟

گفت نی،گفتمش چو گشتی تو

مطلع بر مقام ابراهیم

کردی از صدق و اعتقاد و یقین

خویشی خویش را به حق تسلیم؟

گفت نی،گفتمش به وقت طواف

که دویدی به هروله چو ظلیم

از طواف همه ملائکیان

یاد کردی به گرد عرش عظیم؟

گفت نی ،گفتمش چو کردی سعی

از صفا سوی مروه بر تقسیم

دیدی اندر صفای خود کونین؟

شد دلت فارغ از جحیم ونعیم؟

گفت نی،گفتمش چو کردی سعی

مانده از هجر کعبه دل بدو نیم

کردی آنجا به گور مر خودرا

همجنانی کنون که گشته رمیم؟

گفتم ای دوست پس نکردی حج

نشدی در مقام محو مقیم

گفت از این باب هر چه گفتی تو

من ندانستم ام صحیح وسقیم

رفته و مکه دیده آمده باز

محنت بادیه خریده به سیم

گر تو خواهی که حج کنی پس از ای

این چنین کن که کردمت تعلیم

ناصر خسرو

Current Approach to the Persian Orthography Speller Manuel

A Phonological Theory of Orthographical Standardization.

متن فارسی این مقاله


photo_00042

Mahshid Moshiri

Current Approach to the

Persian Orthography Speller Manuel

The comparative and applied analysis of Persian Orthography Speller Manuel (OSM) shows that the current approach towards OSMs is influenced, on the one hand, by philological approaches, and on the other hand, emphasizes linguistic procedures; Persian Spelling Rules are mostly repetitive, stemming from a challenge between traditional and modern schools of thoughts, based on a paradox, which could be named as “pedanto-scientific” approach, with a distinct disrespect of the fact that the language is a system and the systematic characteristic is seen in its totality as well as its constituents, i.e. the lexical, syntactic, and phonetic sub-systems, including the orthographic system as the reflection of the phonetic system….

 

رویکرد رایج در دستور خط فارسی

photo_00044

مهشید مشیری

رویکرد رایج در دستور خط فارسی

نقدی بر دستور خط مصوب فرهنگستان زبان وادب فارسی

بخش نخست از کتاب

نظریه واج شناختی هنجارش خط

English translation of this article

               هنجارش دستور خط  آخرين  گام  در برنامه ريزى زبانى است

نگاهى به دستورخط مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسى

دكتر مهشيد مشيرى

مقدمه: هنجارش يا نرماليزاسيون Normalisation)  (كه گاهى به آن معيارسازى(Standardisation) مى‏گويند، يكى از فعاليتهاى اساسى و مستمر در «برنامه‏ريزى زبانى»(Language Planning) است و طراحى و اجراى آن به عهده سازمانى در دل فرهنگستانهاست كه مى‏توان آن را «سازمان هنجارش» ناميد. چنين سازمانى مى‏بايد قدرت، و از آن مهمتر صلاحيت داشته باشد كه زبان را از جنبه‏هاى گوناگون تعديل كند. به عبارت ديگر هنجارش در تمام سطوح زبان يعنى سطح آوايى، سطح نحوى و سطح واژگانى مطرح مى‏شود و يكى از جنبه‏هاى مهم هنجارش اعتباربخشى به سطوح گوناگون زبان جارى است. به طور كلى هنجارش زبانى مستلزم رعايت اصول گوناگون، از جمله اصل هماهنگى اجزاى زبان با كل نظام زبان است.
اين اصل در مورد همه نظامهاى فرعى زبان و نيز نظامهاى تابع آن، مثلاً نظام نوشتار صادق است. به اين ترتيب، تنظيم و تدوين دستور خط، كه به آن شيوه خط و يا رسم‏خط نيز مى‏گويند، بخشى است از هنجارش زبانى كه آن نيز از وظايف فرهنگستانهاست. نشناختن جايگاه دستور خط در كل برنامه‏ريزى زبانى، نداشتن الگوى همه‏سونِگر و جامع، بى‏توجهى به اصول معيارسازى و هنجارش، و ناديده گرفتن ويژگيهاى زبانشناختى، روانشناختى، جامعه‏شناختى و زيبايى‏شناختى زبان باعث نتايج غلط در دستور خط، ارائه استثنائات به جاى قاعده، از نظر دور ماندن نكات ريز و درشت، معلق بودن مواردى كه همواره مورد سؤال بوده است، تفويض اختيارها و تجويزهاى نابه‏جا تحت عنوان «ضبط مختار»، آشفتگى و فقدان قاعده‏مندى در املا، و بلاتكليفى و سردرگمى اهل قلم مى‏شود.

Linguistic Planning and Orthography Normalisation

A Critical Approach to the Persian Orthography Instruction
Approuved by the Iranian Academy

Mahshid Moshiri, PhD

Assistant Professor of The Great Persian Encyclopedia Foundation

Abstract: Comparative and applied analysis of persian orthography
instructions shows that current approach of writing these documents is
influenced, from one hand, by the phylological styles, and from another hand,
emphesizes on linguistic procedures; and the persion orthography instructions
are mostly the result of the struggle of traditional and modern methods and
based on a paradoxal approacch which could be named as »pedanto-scientific«
approach. In this article we attempt to itroduce the writing orthography
instructions as a measure of linguistic normalisation h in the heart of a
comprehensive language planning, and criticizing the »Approuved
Orthography« (Academy of Persian Languge and Literature, Tehran, 2003),
we have tried to remark that writing orthography instructions is not, contrary
to the current beiliefs, the first step, but it is the ultimate phase and polishing
part of Linguistic normalisation.


[1]. «دستور خط مصوب فرهنگستان» به استناد مقدمه‏اش از سال 1372 زير نظر كميسيونى مركب از اديبان و زبانشناسان ممتاز و صاحب نامى كه نامهاى شريفشان در صفحات 2، 3، 7 و 8 مقدمه آمده است، طراحى شده و سپس با دقت و كند و كاو و جديت بسيار طى 59 جلسه در شوراى فرهنگستان، در دو شُور: شُور اول جمعاً در 41 جلسه از 3/7/74 تا 3/9/76 و شُور دوم در 18 جلسه (از 28/2/77 تا 16/9/77)، مورد بحث و بررسى قرار گرفته است. بنابراين نتيجه فكر و صاحب‏نظرى استادان مسلم زبان و ادب فارسى، و از اين جهت محترم و مغتنم است. ليكن مستلزم بازبينى و بررسى و نقدهاى گوناگون است كه بتواند آنگونه كه در مقدمه آن آمده است قواعد و ضوابطى معلوم و مدون در اختيار فارسى‏زبانان قرار دهد تا همگان با رعايت آن قواعد هويت خط فارسى را تثبيت كنند و محفوظ دارند.


نظریه واج شناختی هنجارش خط

برنامه ریزی زبانی و نظریه واج شناسی هنجارش خط

بنیاد دانشنامه‌ بزرگ‌ فارسی‌، ۱۳۸۳

A Phonological Theory of Orthographical Standardization.  Fondation of  GEP. Tehran, 2004

بخش نخست

رویکرد رایج در دستور خط فارسی

مهشید مشیری

hanjaresh-jeld.1

hanjaresh-jeld

ایستگاه شرق

یکدم بود

قطاری که رسید

– تابستان –

در ایستگاه شرق

و در سرخی شرابی

– کهنه –

چونان بهاران

به زمستان داد

آنچه را مانده است

و ابر را پنهان کرد

در خزان

گویی غروب بود

-آن قطار-

که رفت

از ایستگاه شرق

…و به شب پیوست